Panzerhaubitze 2000 NL (PzH 2000 NL)

De 11e Afdeling Rijdende Artillerie is uitgerust met de hypermoderne gemechaniseerde 155 mm houwitser PanzerHaubitze 2000, kortweg PzH 2000. Alvorens op dit geschut in te gaan, enige informatie over geschut in het algemeen.


Houwitsers en kanonnen

Tot in de 17e eeuw was er maar één soort geschut: het kanon. Met de komst van de houwitser, medio 17e eeuw, veranderde dat. De houwitser was het eerste geschut dat granaten (met explosieven gevulde omhulsels) kon afvuren, meestal in een relatief kromme boog, waartoe de houwitsers waren uitgerust met een relatief korte loop. Kanonnen daarentegen vuurden in die tijd massieve kogels af, in een rechtere lijn op het doel, waartoe de kanonnen waren uitgerust met een relatief lange loop. Aanvankelijk was het onderscheid tussen een houwitser en een kanon dan ook simpel: een houwitser vuurde granaten af en een kanon massieve kogels. Dat verschil viel echter weg toen ieder geschut granaten af kon vuren. In de navolgende eeuwen werden allerlei (technische) criteria gehanteerd om houwitsers van kanonnen te onderscheiden.  Het kwam er op neer dat indirect vurend geschut (het zogenaamde krombaangeschut) als houwitsers werden bestempeld en direct vurend geschut (het zogenaamde vlakbaangeschut) als kanonnen. Voor het zeer steil vurende krombaangeschut kwam er een derde categorie: de mortier. Grofweg geldt deze categorisering vandaag de dag nog steeds. Door de kromming van de kogelbaan en de lengte van de schietbuis wordt de PzH 2000 gezien als een houwitser. 

De PzH 2000 is 's werelds modernste vuurmond. Door een uitgekiende mix van bepantsering, mobiliteit en grote dracht, gecombineerd met een vuurregelcomputer en inert navigatiesysteem met GS, is deze vuurmond in staat om snel in een groot gebied doelen onder vuur te nemen, waarbij de bediening door de bepantsering én mobiliteit (shoot and scoot) beter beveiligd is dan met de M109 houwitser, de voorloper van de PzH 2000. 


De Nederlandse PzH 2000 NL 

De Nederlandse PzH 2000 NL vindt zijn oorsprong in het project 'Vervanging Vuurmonden M109 en M114'. Dit project had vanaf 2000 vooral als doel de technisch en operationeel verouderde gemechaniseerde 155 mm houwitser M109 A2/90 te vervangen. Het getrokken geschut (en dus de getrokken 155 mm houwitser M114) was inmiddels bij de Koninklijke Landmacht uitgefaseerd. De eerste werkgroepvergadering om de M109 te vervangen vond plaats op 18 januari 2000. Geruime tijd daarvoor was er al een inventarisatie gehouden naar mogelijke kandidaten. In september 2000 heeft de Staatssecretaris van Defensie de Tweede Kamer voorgesteld om de zogenoemde verwervingsvoorbereidingsfase in te gaan met alleen de PzH 2000 NL. De Tweede Kamer ging hij ermee akkoord. Het startschot was gegeven voor een gerichte keuze: de PzH 2000. Toch zou het nog tot het voorjaar van 2002 duren voordat echt duidelijk werd dat de PzH 2000 ook bij de Nederlandse veldartillerie in de bewapening zou komen. 

Omdat een aantal Europese landen te kennen gaf de PzH 2000 in de bewapening te willen hebben, spreekt het samenwerkingsverband Krauss-Maffei & Wegmann over dé Europese houwitser. Behalve Duitsland, Nederland en Griekenland, zal ook Italië de PzH 2000 voor hun veldartillerie invoeren. En er zijn meer landen die mogelijk interesse hebben.


Invoering van de PzH 2000 NL en inzet in Afghanistan

In de laatste versie van de Beleidsstudie Grondgebonden Vuursteun (BS GGV) kreeg de PzH 2000 NL de hoofdrol. 'De PzH 2000 NL zal het platform worden voor de komende 20 jaar. Alle hieraan gekoppelde ontwikkelingen van doctrine en overige gerelateerde projecten (vuursteuninformatiesysteem, munitie, Fysieke Distributie,  Licht Verkennings- en Bewakingsvoertuig/uitrusting waarnemer) zullen in de nabije toekomst veel aandacht vergen. Belangrijk hierbij is een goede synchronisatie van die projecten'. Dit laatste geeft al aan dat het hebben van een Realisatie- en Voorbereidingsteam pure noodzaak is omdat er veel projecten zijn (of komen), die feitelijk niet meer los van elkaar gezien kunnen worden. 

De PzH 2000 NL is sinds 2006 de kern van de doelbestrijding door de veldartillerie. Eind 2005 werd bij de 14e Afdeling Veldartillerie (14 Afdva) gestart met de omschakeling naar de PzH 2000. De eerste twee stuks PzH 2000 werden in november 2005 afgeleverd op het Opleidings- en Trainingscentrum Vuu
rsteun (OTCVust) in ‘t Harde en na proefnemingen gebruikt voor omscholing van de vuurmondpelotons van 14 Afdva. In augustus 2006 gingen drie splinternieuwe PzH 2000 NL's met bedieningen van 14 Afdva mee op missie naar Uruzgan (Afghanistan), als bijdrage aan de internationale missie ISAF. In 2007 schakelde de 11e Afdeling Rijdende Artillerie over op de nieuwe vuurmond, waarna de afdeling vanaf januari 2008 vuurmondpelotons ging leveren voor de bediening van de PzH 2000 NL's in Uruzgan.


Specificaties PzH 2000 NL

De PzH 2000 is een moderne, bepantserde vuurmond op een rupsonderstel met een schietbuismet een kaliber van 155 mm (52 lang). De houwitser verschiet standaardprojectielen met een maximale dracht van 30km. Met speciale, langedracht munitie (base-bleed of rocket-assisted) kan maar liefst een afstand van 40+ kilometer worden gehaald. De schietbuis kan snel en met grote nauwkeurigheid in de schootsrichting worden gebracht, dankzij de interne vuurregelcomputer (MICMOS- link). De hoge vuursnelheid wordt gehaald door de geautomatiseerde aanvoer van de granaten. Door de combinatie van inerte navigatie, GS en de boordcomputer is de PzH 2000 in hoge mate autonoom voor wat betreft plaats- en richtingbepaling en vuurregeling. 

Gegevens op een rijtje (september 2003, KMW): 
   
Massa  55 ton (Military Loading Classification 60 ton) 
Bediening  stukscommandant, chauffeur, richter, 2x kanonnier (munitie en lader/afvuurder)
Vuursnelheid  3 schoten / 9,2 sec 
10 schoten / 56,2 sec 
20 schoten / 2 min en 10 sec 
Dracht (bereik)  40+ km (base-bleed granaten) 
30 km (standaard NATO-munitie) 
Schietbuis  155 mm / 52 cal 
Snelheid  61 km/u op de weg
Actieradius  420+ km 
Motorvermogen   736 kW (diesel) / 1000pk
Maximale hellingshoek 60% 
Doorwading  3 m 
Opstap  1 m 
Azimut toren 6400 mils (duizendsten) 
Declinatie en elevatie  -43 tot +1150 mils 
Gevechtsbelading  60x 155 mm standaard NATO-munitie 
  288x modulaire lading of equivalent in standaard kardoezen
Beladingstijd  minder dan 11 min (met 2 man) 
Bepantsering  bescherming tegen bomblets (DPICM), (artillerie)scherfwerking, alle soorten antipersoneel munitie en NBC 
Navigatie  inert (hybride - GPS) navigatiesysteem
Vuurregeling  ballistische computer (MICMOS), V0-management, NABK-integratie in vuurregelsoftware (NATO ballistische kernel)